Tunceli’de hayvancılık sektöründe çoban bulma sorunu giderek büyüyor. Üreticiler, yemek ve barınma giderlerini karşılamalarına rağmen kalifiye ve güvenilir çoban bulunmasının ciddi bir sorun haline geldiğini dile getiriyor. Yılık ortalama maaşların 100 bin ile 150 bin lira arasında değişmesini sağlayan yüksek ücretler, özellikle yaylalarda hayvan bakımı, sağımı ve beslenmesi için yeterli personel bulmayı zorlaştırıyor. Bu durum, hayvancılık sektöründeki önemli bir darboğaz olarak görülüyor ve üreticilerin elini zorluyor.
Üreticiler, sorunu yabancı uyruklu, özellikle Afgan göçmen çobanlarla çözmeye çalışıyor. Ancak bu kişiler, sigara ve yemek gibi ihtiyaçlarının karşılanması karşılığında belli süre çalıştıktan sonra işi terk etmeleri nedeniyle sorun devam ediyor. Çoğu zaman maaş ve yan hizmetler sunulmasına rağmen, personel istikrarı sağlanamıyor. Bu da hayvanların düzenli bakımını aksatıyor ve üreticilerin maliyetlerini artırıyor. Yoğun iş gücü, yem ve ilaç giderleri, kazançların büyük kısmını giderlere yönlendirdiği için kâr marjı da düşük kalıyor.
Özellikle Pülümür’ün Ferhat Çayırı Yaylası gibi bölgelerde, üreticiler sürekli çoban sıkıntısıyla karşı karşıya. Bir üretici olan Mehmet Demir, yıllardır hayvancılık yaptığını, maaş ödemelerine rağmen çoban bulmakta güçlük çektiklerini belirtiyor. Demir, “Yıllık 2 çoban çalıştırıyoruz, fakat Afgan çobanlar arasında da aynı sorunlar yaşanıyor. Gelenler sözlerinde durmuyor, kaçarak işsiz kalıyoruz. Maaş olarak 100-150 bin lira verirken, sigara, ekmek ve barınma gibi ihtiyaçlar da bizim üzerimize kalıyor. Hala bu sorunu aşamıyoruz ve devletten çözüm bekliyoruz” diyerek sıkıntılarını dile getirdi.
Öte yandan, küçükbaş hayvancılıkta tecrübeli üreticiler, yüksek maaşları sağlayarak bile yeterli sayıda kalifiye çoban bulmakta zorlandıklarını belirtiyor. Önder Erdoğan, “Bu iş nesilden nesile aktarılan bir meslek olsa da, maaşların yüksek olması sebebiyle çoban bulmak güçleşiyor. Ayrıca, sağım ve yem maliyetleri de artınca, kazancımız giderek azalıyor ve bu durum sektörün geleceğini tehdit ediyor” diye konuştu. Zeynel Erdoğan ise, sektörün karşı karşıya olduğu bu sorunların devam etmesi halinde, önümüzdeki birkaç yıl içinde hayvan sayısında ciddi bir azalma olabileceği uyarısında bulunuyor. Bu problemlerin çözüme kavuşması, hem üreticilerin mağduriyetinin giderilmesi hem de bölgedeki hayvancılığın sürdürülebilirliği açısından büyük önem taşıyor.
